Ooit was hij een befaamde oorlogsverslaggever, nu komt Arnold Karskens vooral in het nieuws door de perikelen bij Ongehoord Nederland. Na zijn ontslag bij deze omroep neemt hij nu wraak met een sleutelroman.
‘In Afrika heb ik me door wegblokkades van kindsoldaten gepraat; hun ogen doorbloed van de marihuana, hun AK-47 op volautomatisch en gericht op mijn borstkas. Je maakt dan geen plotse beweging. Je luistert, je glimlacht. Je toont begrip door tegenargumenten voor je te houden. Dus ik zwijg. Mijn overlevingsmechanisme toont geen enkele slijtage.’ Aldus resumeert voormalige oorlogsverslaggever Arnold Karskens (71) in zijn roman Lekker kontje; vals beschuldigd van grensoverschrijdend gedrag in de omroepwereld de ervaringen die zijn protagonist Willem Koning van pas kwamen toen omstandigheden hem ertoe dwongen om te sissen in de Hilversumse slangenkuil – die hij nota bene zelf had gegraven.
In een vorig leven deed Karskens schrijvend, fotograferend, radio- en televisiemakend vanuit dertig landen verslag van brandhaarden waar de kogels hem om de oren floten. Zijn dappere werk werd bekroond in binnen- en buitenland, hij werd een vertrouwd gezicht aan talkshow-tafels, boeken van zijn hand gingen gretig over de toonbank.
Totdat zich in zijn hoofd een omslag voltrok. Omdat hij er als wereldreiziger keer op keer getuige van was geweest hoe bevolkingsgroepen elkaar naar de ondergang vochten, besloot Karskens zo’n acht jaar geleden zich sterk te maken voor het behoud van de Nederlandse cultuur, tegen ‘klimaatgekkies’, tegen de ‘dictatuur’ van de Europese Unie en de ‘tsunami’ van gelukszoekers die van heinde en ver kwamen. Karskens wilde helpen om ‘Nederland terug te geven aan de Nederlanders’.
Voor de kijker was het even wennen. De vrijgevochten journalist had zijn zwarte schipperstrui ingeruild voor een net burgermansjasje met bijpassende stropdas. Voortaan verscheen hij in het openbaar met hetzelfde rode vechtpetje als Donald Trump. Als Karskens iets zei, trilde er een ondertoon van woede door in zijn stem.
Er was een tijd waarin zijn naam werd gekoppeld aan spraakmakende programma’s van de progressieve VPRO, maar vanaf 2019 was Karskens de drijvende kracht achter Ongehoord Nederland, de meest rechtse omroep die ooit tot het bestel wist door te dringen. De drie andere initiatiefnemers haakten af. Zonder zijn inzet zou Ongehoord Nederland nooit van de grond zijn gekomen, beweert Karskens. Maar zijn droom veranderde gaandeweg in een nachtmerrie. Personeel dat hij had aangenomen, spande eensgezind tegen hem samen. Hij werd van alle kanten gepiepeld. Op grond van ‘valse aanklachten’ vloog hij er vorig jaar uit bij Ongehoord Nederland.
Omdat hij qua karakter een vechtersbaas is, ligt er nu natuurlijk een boek, Lekker kontje, genoemd naar een kwalificatie die hem volgens het ontslagdossier ooit zou zijn ontglipt, maar die hij zich niet in het minst herinnert. ‘Iedere overeenkomst met bestaande personages of gebeurtenissen berust op toeval of verbeelding van de lezer,’ waarschuwt de schrijver op de eerste pagina van het boek, ongetwijfeld om zichzelf te vrijwaren van nog meer juridisch gelazer dan waarin hij nu al dreigt te verzuipen. Het hoger beroep tegen zijn ontslag dient in februari volgend jaar.
We mogen Willem Koning van Onbehoorlijk Nederland dus absoluut niet verwarren met Arnold Karskens van Ongehoord Nederland, al zijn geen van beiden te benijden. Ben je eindelijk baas van een omroep die je zelf uit de grond hebt gestampt, wordt er niet naar je geluisterd. ‘Het bord met de onderwerpen voor de komende week is leeg. Mijn ideeën over de handel en overlast van windturbines, de catastrofe van de biomassacentrale en ontploffende zonnepanelen zijn weggeveegd.’ Een deel van het budget van drieeënhalf miljoen euro per jaar verdampt vanwege een uitgavenpatroon dat de Fiod zeker zal interesseren. ‘Er moet een nieuw mengpaneel komen. Inkoop 14.000 euro. Ik zet hem op de factuur naar jou voor 18.000 euro. Dat bedrag rekenen we volgende keer af. Fifty fifty.’
Terwijl de onfortuinlijke hoofdpersoon van seksisme wordt beticht, is de grootste viespeuk in het gezelschap de toezichthouder met de bijnaam Kreupele Pik, een aan een rolstoel gekluisterde oud-bankier die aan de homofobe antisemiet Gert Jan Mulder doet denken. ‘Hij duwt de bedieningspook van zijn rolstoel naar voren, tot vlak voor haar schenen, en vervolgt met: ‘Ik ken vrijwel geen vrouwen in de omroepwereld met uitzonderlijke capaciteiten dan alleen een paar dames met een welgevormde voorgevel als jij.’ Met paladijnen van de aspirant zendgemachtigde bezoekt hij op kosten van de zaak een seksclub. Walgelijke kerel. ‘Vrienden bestaan niet; althans hij heeft dat menssoort nog nooit ontmoet.’
En daar is Joris Nooitgedacht, een uitgerangeerde journalist met ‘een afgeveegd billengezicht’ die van internet geplukte berichten rechtsom door de mangel haalt om zichzelf op zijn website als oorspronkelijk commentator te profileren. Joost Niemöller, evenals Karskens ooit werkzaam voor Nieuwe Revu, lijkt verdacht veel op Nooitgedacht. Als medestander van het eerste uur stond hij aan het kraambed van Ongehoord Nederland, maar vanwege onmin keerde hij het project in een vroeg stadium de rug toe. Hij kwam terug nadat Karskens was vertrokken en is nu hoofdredacteur van ON.
De televisiemakers poken het sfeertje tijdens een personeelsavond op door tweestemmig het lied Ausländer raus aan te heffen. De baas heeft ontdekt dat een van zijn onderknuppels mysterieus rondhangt met ‘mannen in regenjassen en gleufhoeden’. Rookmelders worden gecontroleerd op mogelijke aanwezigheid van verborgen microfoons.
Zijn giftigste pijlen bewaart de schrijver voor ON-presentatrice Raisa Blommestijn, die in de sleutelroman als Stifflip figureert. Nadat ze op grond van uitlatingen over ‘negroïde primaten’ die ‘weerloze blanken’ belagen was veroordeeld tot een taakstraf, riep ze medestanders op haar strijd voor vrije meningsuiting met crowdfunding te steunen. Als bekend wordt dat de proceskosten voor rekening van Ongehoord Nederland komen, stapt Blommestijn stug zwijgend voort, niet van plan om de verslaggever te antwoorden die haar een microfoon onder de neus schuift met de vraag waar het geld van haar inzamelingsactie is gebleven.
Welke gek had deze ‘beroepsintrigante’ (volgens Karskens) ooit als Paard van Troje bij de startende omroep laten opdraven? Karskens kon zich achteraf wel voor z’n kop slaan. Hij had haar zélf aangenomen! Dat mens had geen sjoege van journalistiek, kon niet monteren, sprak ‘zo monotoon als een stofzuiger’, wilde veel te graag hogerop. Al bij de screentest ging het mis: ‘Ze moet een tekst voorlezen van de teleprompter, een glazen bak met een schuine spiegel voor de lens. Ze verspreekt zich iedere tweede zin. Haar wimpers knijpt ze zo hard samen dat er mascara op haar wangen achterblijft.’
Het rechtse idealisme moet wel heel diep zitten bij mensen die erin slagen het bij Ongehoord Nederland vol te houden.
Arnold Karskens: Lekker kontje; vals beschuldigd van grensoverschrijdend gedrag in de omroepwereld; Aspekt, € 24,95.