Ik beken, ik heb geleefd noemde Pablo Neruda, Chileens dichter en politicus, zijn autobiografie die in 1974, een jaar na zijn dood, uitkwam. In 1971 ontving hij de Nobelprijs, omdat zijn poëzie ‘met de werking van een elementaire kracht het lot en de dromen van een continent tot leven brengt’. Fascinerend: mensen die een ‘elementaire kracht’ in zich hebben. Een niet beschamende fascinatie. Een andere grote schrijver meende: ‘Alleen kleine mensen kunnen de grootheid van anderen niet inzien.’ Die is van Multatuli. Geloof is een wezenlijk element bij ‘grote mensen’: als je niet in jezelf gelooft, geloven andere mensen niet in jou.
Twee nieuwe politici zullen vermoedelijk de komende tijd hun elementaire kracht laten zien. De ene heet Lidewij de Vos, de andere Jan Struijs. Welk een contrast. Jan is bijna 65 jaar en was meer dan veertig jaar politieman. Brave burger, beste buurman, zelfs saai. Maar je wéét dat hij komt aansnellen als je roept dat je gootsteen lekt. Zijn grootheid lijkt hem te zitten in zijn kleinheid. Naar Lidewij live blijf ik kijken. Dat is fascinatie: geboeid kijken. Ook als je niet wilt, móet je kijken, want je bent geboeid. Zoals Donald Trump die tijdens het tv-debat als gorilla Bokito achter Hillary Clinton sluipt en ’GRRRR!’ mimet.
Dit soort types in het echt bekijken is het beste. In een café waar de rechtse Annabel Nanninga debatteert met de linkse Marjolein Moorman (conclusie: gelijkspel). In de Melkweg waar Jesse Klaver optreedt. In Felix Meritis waar Caroline van der Plas tijdens een rede plots The Sound of Silence begint te zingen. In Pakhuis de Zwijger vanwege de politica met hoofddoekje, Esmah Lahlah. Het loont bijna altijd. Erna is er een gevoel: ‘Deze heeft ‘het’ wel’. Of: ‘Deze heeft ‘het’ niet’. Dat ‘het’ is het charisma.
Charisma betekent ‘genade Gods’. Die genade kregen de apostelen die na de dood van Jezus sprakeloos bijeen zaten, van de Heilige Geest. Ze konden nu ineens in álle talen het Woord verkondigen. De wilskracht kregen ze er vermoedelijk gratis bij. Als je live op tv ziet hoe Trump wordt beschoten en hij, bebloed weggedragen, zijn vuist omhoog steekt, roepend: “Fight! Fight!”, dan weet je: dit is een ‘elementaire kracht’. Die je maar beter niet kunt onderschatten.
Jan tilde de partij 50+ ten slotte weer in de Tweede Kamer. Oké, met maar twee zetels. Toch kan hij, gezien zijn specialiteit – veiligheid, ook financieel – en de intussen gebruikelijke jojo-verkiezingsuitslagen de grootste jojo worden.
Lidewij heeft al bewezen dat ze een ‘elementaire kracht’ is. Wie is deze 28-jarige vrouw uit de generatie-Z? Koud opvolger van FvD-leider Thierry Baudet vertrekt ze voor de camera’s geen spier, met welke cijfers over stikstof, migratie of misdaad ze ook wordt bekogeld.
Wiki zegt: christelijk gymnasium, bachelor biochemie, master neurowetenschap, én een bachelor muziek. Daarna gaf ze vioolles. Dat klinkt als een mengsel van wilskracht en geloof. Dat onverstoorbare geeft haar wel de empathie van een koelkast, maar deze stalen Jezus bracht de al vaak dood verklaarde FvD wel van drie op zeven zetels. Volgens peilingen zou ze er nu twaalf halen.
Geert Wilders is enig lid van zijn kwijnende PVV. Op oudjaar eindigde de FvD-ledenwerfactie: doel was 70.000 leden. Dan klinkt het: “We zijn er!”
Zo duiken er weer elementaire krachten op in het polderlandschap. Maar ja, dat is allang een landschap van molshopen. En het was, geloof ik, Confucius die zei: “Mensen struikelen niet over bergen, wel over molshopen.”