Een van de zegeningen van het rijke roomse leven is een kerkelijke kalender vol feest- en gedenkdagen. Het hele jaar door bieden ze een legitimatie om iets te vieren met heerlijkheden die men zich op gewone dagen niet kan veroorloven. Zo is er Sint-Nicolaas, met pepernoten en chocoladeletters, en op 3 november de patroon van de jacht, Sint-Hubertus, met hubkes, gezegende krentenbollen die aanspraak maken op bescherming tegen hondsdolheid. En is Pinksteren, het feest van de vurige tongen, niet de perfecte aanleiding voor een BBQ-festijn?
Wie net als ik als Joseph is gedoopt en een zeer vrome Limburgse bomma had, weet dat de feestdag op 19 maart is: Sint-Jozef. Bomma belde elk jaar om me te feliciteren met mijn naamdag. Toen ik een jaar of tien oud was deed ze dat ook op 19 februari en 19 april, de dementie begon toe te slaan. Een paar jaar later liet ze het helemaal afweten. Alzheimer had zelfs haar diepgewortelde geloofsbeleving weggevaagd. En een stukje van mijn roomse leven, nooit meer heeft iemand me met mijn naamdag gefeliciteerd.
Jozef is in onze contreien als heilige uit het zicht geraakt. Al is er in Sittard op 19 maart nog wel de jaarlijkse Sint-Joepmarkt, een van de oudste en grootste jaarmarkten in Nederland. Maar in Zuid-Europa wordt Jozef nog echt in ere gehouden. De Portugezen vieren Vaderdag op de feestdag van São José, net als elders in Zuid-Europa. Passend, want hij is de beschermheilige van het gezinsleven. Jozef, voedstervader van Jezus, is de bonusvader van nu. Sant Josep is ook de beschermheilige van Catalonië. Crema de Sant Josep is een nagerecht dat traditioneel op 19 maart op het menu staat.
In heel Italië wordt hij herdacht met gevulde gefrituurde soesjes, zeppole di San Guiseppe. Op Sicilië genieten ze van sfingi di San Giuseppe, bladerdeeggebakjes gevuld met ricotta en citroen- of sinaasappelschil.
Het gaat niet alleen om het zalige zoet, maar ook om het zorgzame delen van voedsel. Onder de patronage van Sint-Jozef kunnen minder bedeelden op Sicilië zich te goed doen aan de Tavola di San Giuseppe, een rijk buffet, vaak met gebakken vis, want 19 maart valt altijd in de vastentijd en dan is een vleesloos menu geboden.
Een traditioneel vegetarisch gerecht is pasta e ceci, pasta met kikkererwten. Die maak je zo, als primo piatto voor vier personen: Snipper 1 ui en 2 teentjes knoflook. Snijd 1 wortel en 1 stengel bleekselderij in kleine blokjes. Verhit in een flinke koekenpan 1 geut olijfolie. Fruit de fijngesneden ui, wortel en bleekselderij ongeveer10 minuten op laag vuur. Voeg na 6 minuten de knoflooksnippers en 1 el tijmblaadjes toe en na 8 minuten 1 el tomatenpuree. Voeg 250 gram kikkererwten uit blik toe en 2 dl groentebouillon. Warm goed door en breng op smaak met zout en peper. Kook intussen 300 gram ditaloni (of een andere korte pasta) beetgaar. Schep de pasta bij de kikkererwten en meng behoedzaam. Bestrooi met gebakken broodkruim, een typisch ingrediënt uit de cucina povera: arme Italianen konden zich geen dure parmezaan of pecorino veroorloven en gebruikten, vindingrijk, gebakken broodkruim als alternatief. De kookschriftgeleerden weten het treffend te duiden: broodkruim verbeeldt het zaagsel uit de werkplaats van Sint-Jozef, de timmerman.